روش اجرای کاربرگ
دما را به کلوین و واحدهای فشار و حجم را سازگار کن. راهنمای قوانین گازها انتخاب رابطه را توضیح میدهد.
P₁,V₁,n₁,T₁ ← ثابتها ← رابطه ← P₂,V₂,n₂,T₂
سؤال 1: دمای مطلق
پرسش: چرا دما در روابط گازها باید کلوین باشد؟
پاسخ: تناسبهای گازی بر دمای مطلق بنا شدهاند؛ دمای سلسیوس صفر فیزیکیِ حجم یا انرژی جنبشی نیست.
سؤال 2: تبدیل دما
پرسش: دمای ۲۷°C چند کلوین است؟
پاسخ: با تقریب آموزشی T(K)=t(°C)+273، برابر ۳۰۰ کلوین است.
سؤال 3: قانون بویل
پرسش: در دمای ثابت، اگر فشار گاز دو برابر شود حجم چه میشود؟
پاسخ: برای مقدار ثابت گاز P₁V₁=P₂V₂؛ حجم به نصف میرسد.
سؤال 4: محاسبه بویل
پرسش: گاز در ۱atm حجم ۴L دارد. در دمای ثابت و فشار ۲atm حجم چیست؟
پاسخ: V₂=P₁V₁/P₂=۱×۴÷۲=۲ لیتر.
سؤال 5: قانون شارل
پرسش: در فشار ثابت، حجم با چه کمیتی متناسب است؟
پاسخ: با دمای مطلق کلوین نسبت مستقیم دارد: V₁/T₁=V₂/T₂.
سؤال 6: محاسبه شارل
پرسش: گاز در ۳۰۰K حجم ۲L دارد. در فشار ثابت و ۴۵۰K حجم چیست؟
پاسخ: V₂=۲×۴۵۰÷۳۰۰=۳ لیتر.
سؤال 7: قانون ترکیبی
پرسش: رابطهٔ دو حالت برای مقدار ثابت گاز چیست؟
پاسخ: P₁V₁/T₁=P₂V₂/T₂، با دماهای کلوین و واحدهای سازگار.
سؤال 8: پیشبینی کیفی
پرسش: در ظرف صلب و بسته، افزایش دما چه اثری بر فشار دارد؟
پاسخ: حجم و مقدار گاز ثابت است؛ فشار با دمای مطلق افزایش مییابد.
سؤال 9: گاز آرمانی
پرسش: رابطهٔ گاز آرمانی و معنای نمادها چیست؟
پاسخ: PV=nRT؛ P فشار، V حجم، n مقدار ماده، T دمای کلوین و R ثابت سازگار با واحدهاست.
سؤال 10: کنترل جواب
پرسش: اگر گاز در دمای ثابت فشرده شود ولی پاسخ حجم بیشتر بدهد، چه نتیجهای میگیری؟
پاسخ: نتیجه با تناسب وارون فشار و حجم ناسازگار است؛ باید جایگذاری، نسبت و واحدها بازبینی شوند.
خودتصحیح
شرایط ثابت را از صورت سؤال بگیر و بدون دلیل فرض نکن. جهت تغییر جواب را با تناسب مستقیم یا وارون کنترل کن.