روش اجرای آزمونک
نماد را یکباره تفسیر نکن؛ امتداد، سمت شیب و زاویه را جدا بخوان. آموزش کامل در امتداد و شیب لایه آمده است.
۱۰ تمرین نقشه و مقطع زمینشناسی
سؤال 1
در نماد امتداد و شیب، خط بلند و خط کوتاه هرکدام چه چیزی را نشان میدهند؟
پاسخ تشریحی
خط بلند راستای امتداد لایه و خط کوتاه سمت پایینرفتن یا جهت شیب را نشان میدهد.
سؤال 2
عدد ۳۵ کنار نماد شیب چه معنایی دارد؟
پاسخ تشریحی
زاویهٔ شیب لایه ۳۵ درجه نسبت به سطح افقی است؛ عدد، نام جهت جغرافیایی نیست.
سؤال 3
اگر امتداد یک لایه شمالی ـ جنوبی باشد، جهت شیب واقعی در چه راستایی قرار میگیرد؟
پاسخ تشریحی
عمود بر امتداد، یعنی به سوی شرق یا غرب؛ علامت کوتاه نماد مشخص میکند کدامسو.
سؤال 4
برای دیدن شیب واقعی، خط مقطع را نسبت به امتداد چگونه انتخاب میکنیم؟
پاسخ تشریحی
تا حد امکان عمود بر امتداد؛ مقطع مایل معمولاً شیب ظاهری کمتری نشان میدهد.
سؤال 5
چرا شکل مرز رخنمون روی نقشه بهتنهایی جهت شیب را قطعی نمیکند؟
پاسخ تشریحی
رخنمون محل برخورد لایه با سطح ناهموار است و همزمان از شیب لایه و توپوگرافی اثر میگیرد.
سؤال 6
در رسم مقطع، نخست پروفیل توپوگرافی ساخته میشود یا مرز لایهها؟ چرا؟
پاسخ تشریحی
نخست پروفیل توپوگرافی؛ چون محل و شکل ادامهٔ لایهها باید نسبت به سطح واقعی زمین رسم شود.
سؤال 7
اگر نمادها در دو سوی یک محور به سمت دور از محور شیب داشته باشند، چه ساختاری محتمل است؟
پاسخ تشریحی
تاقدیس محتمل است؛ برای نتیجه باید سن لایهها و الگوی رخنمون نیز کنترل شود.
سؤال 8
اگر لایه افقی باشد، آیا میتوان برای آن یک جهت شیب یکتا نوشت؟
پاسخ تشریحی
خیر؛ زاویهٔ شیب صفر است و جهت پایینرفتن یکتایی ندارد.
سؤال 9
قطع ناگهانی یک مرز لایه در نقشه چه بررسیهایی میخواهد؟
پاسخ تشریحی
وجود گسل، پوشش رسوبی، مرز نقشه یا خطای مشاهده را با راهنما و ادامهٔ واحدهای دیگر بررسی میکنیم.
سؤال 10
الگوی کامل پاسخ به سؤال نماد امتداد و شیب چیست؟
پاسخ تشریحی
شمال نقشه را تعیین کن، راستای امتداد را بخوان، سمت و زاویهٔ شیب را جدا بنویس و نتیجه را با رخنمون و توپوگرافی کنترل کن.
چکلیست خودتصحیح
- شمال نقشه را پیش از نامگذاری جهت پیدا کردم.
- عدد زاویه را با جهت شیب اشتباه نگرفتم.
- شیب را عمود بر امتداد خواندم.
- رخنمون را با خود صفحهٔ لایه یکی ندانستم.
- مقطع را با توپوگرافی و نقاط برخورد کنترل کردم.