پس از هر پاسخ بررسی کن آیا خواننده بدون دیدن متن میتواند موضوع و نتیجهٔ اصلی را بفهمد.
۱. فارسی
متن: دانشآموز هر شب برنامهٔ فردا را نوشت، درسهای دشوار را زودتر آغاز کرد و پس از یک هفته عقبماندگی او کمتر شد. در یک جمله خلاصه کن.
پاسخ
برنامهریزی و تقدم درسهای دشوار، عقبماندگی دانشآموز را کاهش داد.
۲. زیست
متن: هنگام فعالیت، ماهیچهها اکسیژن بیشتری مصرف میکنند؛ تنفس و ضربان قلب افزایش مییابد تا اکسیژن بیشتری منتقل شود. خلاصه کن.
پاسخ
در فعالیت بدنی، افزایش تنفس و ضربان قلب نیاز بیشتر ماهیچهها به اکسیژن را تأمین میکند.
۳. شیمی
متن: خرد کردن جامد سطح تماس را بیشتر میکند و برخورد ذرات واکنشدهنده در هر لحظه افزایش مییابد؛ بنابراین واکنش سریعتر پیش میرود. خلاصه کن.
پاسخ
خرد کردن جامد با افزایش سطح تماس و برخورد ذرات، سرعت واکنش را بیشتر میکند.
۴. فیزیک
متن: اگر نیروی خالص صفر باشد، شتاب صفر است؛ جسم ساکن میماند یا با سرعت ثابت در خط راست حرکت میکند. خلاصه کن.
پاسخ
نیروی خالص صفر باعث حفظ سکون یا حرکت یکنواخت خطی میشود.
۵. تاریخ
متن: یک گزارش زمان رخداد را ثبت کرده و گزارشی دیگر علت آن را توضیح داده است؛ پژوهشگر با مقایسهٔ نویسنده، زمان و هدف هر منبع، روایت معتبرتر را میسنجد. خلاصه کن.
پاسخ
پژوهشگر با مقایسهٔ زمینه و هدف منابع، گزارشهای تاریخی را ارزیابی میکند.
۶. جغرافیا
متن: نزدیکی مکانی همیشه به معنی دسترسی بهتر نیست؛ کیفیت راه، زمان سفر و امکان حملونقل نیز دسترسی را تعیین میکنند. خلاصه کن.
پاسخ
دسترسی علاوه بر فاصله، به کیفیت مسیر، زمان سفر و حملونقل وابسته است.
۷. منطق
متن: برای رد یک گزارهٔ کلی کافی است موردی پیدا شود که شرط گزاره را داشته باشد اما نتیجه دربارهٔ آن برقرار نباشد. خلاصه کن.
پاسخ
یک مثال نقضِ معتبر برای رد گزارهٔ کلی کافی است.
۸. آمار
متن: دو گروه ممکن است میانگین برابر داشته باشند ولی دادههای یکی نزدیک و دیگری پراکنده باشد؛ پس برای مقایسه باید پراکندگی را نیز دید. خلاصه کن.
پاسخ
میانگین برابر، پراکندگی یکسان را تضمین نمیکند و هر دو شاخص باید بررسی شوند.
چطور خودتصحیح کنی؟
موضوع، رابطه و نتیجه را نگه دار؛ نامها، مثالهای اضافی و تکرار را حذف کن. بعد مطمئن شو واژهای خارج از متن به پاسخ نیفزودهای.