۲۰ امتحان نهایی / نمونه سؤال روان‌شناسی / تنیدگی
۱۰ تمرین انتخاب راهبرد

۱۰ نمونه سؤال تنیدگی؛
کنترل‌پذیری را بسنج، بعد راهبرد انتخاب کن

این آزمونک پاسخ حفظی نمی‌خواهد؛ در هر موقعیت باید عامل فشار، ارزیابی، منابع و دلیل انتخاب راهبرد را به هم وصل کنی.

رویداد → ارزیابی → راهبرد

روش اجرای آزمونک

رویداد را از برداشت فرد جدا کن، سپس بخش کنترل‌پذیر و منابع مقابله را مشخص کن. مرور کامل در راهنمای تنیدگی و راهبرد مقابله آمده است.

۱۰ تمرین تشریحی

سؤال 1

دو دانش‌آموز با یک امتحان روبه‌رو می‌شوند، اما فقط یکی آن را تهدید می‌بیند. این تفاوت چه چیزی را نشان می‌دهد؟

پاسخ تشریحی

تنیدگی فقط به خود رویداد وابسته نیست؛ ارزیابی فرد از خواسته موقعیت و منابع در دسترس نیز در تجربه او نقش دارد.

سؤال 2

دانش‌آموزی حجم درس را به بخش‌های کوچک تقسیم و برنامه هفتگی تنظیم می‌کند. راهبرد او از چه نوعی است؟

پاسخ تشریحی

مسئله‌مدار است؛ او مستقیماً بخش کنترل‌پذیر مسئله یعنی شیوه مطالعه و زمان‌بندی را تغییر می‌دهد.

سؤال 3

فردی پیش از شروع مطالعه چند دقیقه تنفس آرام انجام می‌دهد. این راهبرد چه هدفی دارد؟

پاسخ تشریحی

برای تنظیم پاسخ هیجانی و کاهش برانگیختگی به کار می‌رود؛ سپس می‌تواند در کنار اقدام مسئله‌مدار استفاده شود.

سؤال 4

چرا راهبرد هیجان‌مدار همیشه نامناسب نیست؟

پاسخ تشریحی

وقتی واکنش هیجانی مانع اقدام است یا بخشی از موقعیت فعلاً کنترل‌پذیر نیست، تنظیم هیجان می‌تواند توان تصمیم‌گیری و تحمل موقعیت را بهتر کند.

سؤال 5

نادیده‌گرفتن موقت پیام‌ها برای یک ساعت مطالعه با کنارگذاشتن کامل مسئله چه تفاوتی دارد؟

پاسخ تشریحی

اولی می‌تواند مرزبندی کوتاه‌مدت و هدفمند برای تمرکز باشد؛ دومی اگر حل مسئله را پیوسته عقب بیندازد، اجتناب ناکارآمد است.

سؤال 6

برای انتخاب راهبرد، پس از نام‌بردن عامل فشار چه سؤالی می‌پرسیم؟

پاسخ تشریحی

می‌پرسیم کدام بخش موقعیت در کنترل فرد است و چه منابع زمانی، دانشی یا حمایتی در اختیار او قرار دارد.

سؤال 7

دانش‌آموز برنامه‌ای اجرا کرده اما نتیجه نگرفته است. مرحله بعد چیست؟

پاسخ تشریحی

بازخورد را بررسی می‌کند: مانع، میزان اجرا و نتیجه را می‌سنجد و راهبرد یا هدف را متناسب با داده تازه اصلاح می‌کند.

سؤال 8

یک راهبرد ترکیبی برای اضطراب پیش از امتحان بسازید.

پاسخ تشریحی

ابتدا تنظیم کوتاه هیجان، سپس شناسایی بخش‌های ضعیف، برنامه تمرین و دریافت بازخورد؛ ترتیب باید فرد را از آرام‌سازی به اقدام قابل سنجش برساند.

سؤال 9

چرا یک راهبرد واحد برای همه موقعیت‌ها نسخه ثابت نیست؟

پاسخ تشریحی

کنترل‌پذیری، منابع فرد، شدت و مدت فشار و نتیجه بازخورد متفاوت است؛ مناسب‌بودن راهبرد باید با همان موقعیت سنجیده شود.

سؤال 10

الگوی کامل پاسخ به سناریوی تنیدگی چیست؟

پاسخ تشریحی

عامل فشار، ارزیابی فرد، منابع، بخش کنترل‌پذیر، نوع راهبرد، دلیل انتخاب و شاخص بازخورد را مرحله‌به‌مرحله بنویس.

چک‌لیست خودتصحیح

  1. عامل فشار و ارزیابی را جدا کردم.
  2. کنترل‌پذیری را سنجیدم.
  3. نوع راهبرد را با دلیل نام بردم.
  4. اجتناب کوتاه و بلندمدت را یکی نگرفتم.
  5. بازخورد و اصلاح راهبرد را نوشتم.