قرارداد کاربرگ
p سیمپیچ اولیه و s سیمپیچ ثانویه است. اتلاف در سؤالهای عددی نادیده گرفته میشود، مگر آنکه بازده جداگانه داده شود.
جدول p و s ← نسبت V/N ← افزاینده یا کاهنده ← توان ایدئال ← نسبت وارون جریان
سؤال ۱: ولتاژ ثانویه
Np=1000، Ns=200 و Vp=220 V است. Vs را بیابید.
پاسخ: Vs=220×200/1000=44 V.
سؤال ۲: نوع ترانس
ترانس سؤال قبل افزاینده است یا کاهنده؟
پاسخ: کاهنده، چون Ns<Np و Vs<Vp است.
سؤال ۳: افزاینده
اگر Ns سه برابر Np باشد، ولتاژ ثانویه چه نسبتی با اولیه دارد؟
پاسخ: در مدل ایدئال سه برابر است.
سؤال ۴: دور مجهول
Vp=100 V، Vs=25 V و Np=800 است. Ns چقدر است؟
پاسخ: Ns=800×25/100=200 دور.
سؤال ۵: جریان ثانویه
ترانس ایدئال Vp=200 V و Ip=0.5 A، و Vs=50 V دارد. Is را بیابید.
پاسخ: توان اولیه 100 W است؛ Is=100/50=2 A.
سؤال ۶: نسبت جریان
در ترانس کاهندهٔ ولتاژ ایدئال، جریان ثانویه نسبت به اولیه چگونه است؟
پاسخ: برای توان برابر، با کاهش ولتاژ جریان افزایش مییابد.
سؤال ۷: توان خروجی
ترانس ایدئال 120 W توان میگیرد. توان خروجی چقدر است؟
پاسخ: 120 W؛ در مدل ایدئال اتلاف نداریم.
سؤال ۸: بازده واقعی
اگر توان ورودی 200 W و بازده 90% باشد، توان خروجی چیست؟
پاسخ: Pout=0.90×200=180 W.
سؤال ۹: نیاز به جریان متغیر
چرا ترانسفورماتور برای کار معمول خود به شار مغناطیسی متغیر نیاز دارد؟
پاسخ: ولتاژ القایی در ثانویه از تغییر شار پدید میآید؛ شار ثابت القای پیوسته ایجاد نمیکند.
سؤال ۱۰: خطای نسبت
دانشآموز Vp/Vs را برابر Ns/Np نوشته است. چگونه خطا را تشخیص دهیم؟
پاسخ: صورت و مخرج دور باید با همان سمت ولتاژ متناظر باشند: Vp/Vs=Np/Ns.
چطور خودتصحیح کنی؟
یک جدول دو ستون p و s بساز، ابتدا نسبت دور و ولتاژ را حل کن و سپس توان را کنترل کن. افزایش ولتاژ باید در مدل ایدئال با کاهش جریان همراه باشد.