تقویت و تنبیه؛
اول ببین رفتار بعداً بیشتر شد یا کمتر

رفتار هدف را دقیق نام ببر

در هر سناریو مشخص کن کدام رفتار قرار است در آینده تغییر کند. احساس فرد یا نیت مربی را به‌جای رفتار قابل مشاهده ننویس. همان رفتار مبنای تشخیص تقویت یا تنبیه است.

پیامد بلافاصله پس از رفتار را پیدا کن

رویدادی را که بعد از رفتار رخ داده جدا کن و ترتیب زمانی را بنویس. هر اتفاق ناخوشایندِ موجود در داستان الزاماً پیامد همان رفتار نیست.

تقویت را با افزایش رفتار تعریف کن

اگر پیامد باعث شود رفتار هدف در آینده بیشتر شود، نقش تقویتی دارد. خوشایندبودن از نگاه ناظر کافی نیست؛ اثر واقعی یا پیش‌بینی‌شده بر تکرار رفتار را بررسی کن.

تنبیه را با کاهش رفتار تشخیص بده

پیامدی که احتمال رفتار هدف را کم می‌کند، در این چارچوب تنبیهی است. شدت یا اخلاقی‌بودن اقدام، جای تعریف کارکردی آن را نمی‌گیرد.

مثبت و منفی را به اضافه و حذف وصل کن

در نوع مثبت، محرکی به موقعیت افزوده می‌شود؛ در نوع منفی، محرکی برداشته یا متوقف می‌شود. سپس این محور را با افزایش یا کاهش رفتار ترکیب کن.

تقویت منفی را تنبیه ننام

اگر رفتاری باعث پایان یک وضعیت ناخوشایند شود و به همین دلیل بیشتر تکرار شود، با تقویت منفی روبه‌رو هستیم. حذف محرک را همراه با افزایش رفتار گزارش کن.

اثر را از نیت جدا نگه دار

ممکن است فردی قصد کاهش رفتار را داشته باشد اما پیامد عملاً آن را بیشتر کند. تشخیص را بر پایهٔ تغییر احتمال رفتار بنویس، نه هدف اعلام‌شدهٔ شخص.

یک پیامد برای دو نفر نقش یکسان ندارد

ارزش محرک به ویژگی و تجربهٔ فرد وابسته است. از خود سناریو یا دادهٔ تکرار رفتار بفهم پیامد چه کارکردی داشته و آن را از سلیقهٔ خودت حدس نزن.

فوری و پایداربودن را جدا بررسی کن

توقف لحظه‌ای رفتار الزاماً تغییر پایدار آینده را نشان نمی‌دهد. اگر سؤال دادهٔ چند نوبت دارد، روند تکرار را ملاک قرار بده و نتیجه را به بازهٔ مشاهده محدود کن.

پاسخ را در چهار جزء بنویس

رفتار هدف، پیامد، اضافه یا حذف‌شدن محرک و بیشتر یا کمترشدن رفتار را ذکر کن. برای مبانی به یادگیری و شرطی‌شدن و برای تمرین سناریو به تحلیل موقعیت برو.