روش اجرای آزمونک
برای ده سؤال ۱۵ دقیقه زمان بگذار. جمله را کامل بخوان، پاسخ را بنویس و سپس با بازکردن پاسخ، هم شکل واژه و هم دلیل معنایی را کنترل کن.
معنای جمله | واژههای همنشین | شکل دقیق حروف و فاصلهها
سؤال ۱: انتخاب در بافت
شکل درست را انتخاب کن: «پژوهشگر نتیجه را با شواهد محکم (اثبات / اسبات) کرد.»
پاسخ
«اثبات» درست است؛ یعنی درستبودن چیزی را با دلیل نشاندادن.
سؤال ۲: واژهٔ همآوا
جمله را کامل کن: «دانشآموز از مدیر مدرسه دربارهٔ برنامهٔ آزمون ... کرد.» (سؤال / صؤال)
پاسخ
«سؤال» درست است. همزه و شکل حرف آغازین باید حفظ شود.
سؤال ۳: یافتن غلط
در جملهٔ «مسئول کتابخانه از نظم و ظبط دانشآموزان تشکر کرد» واژهٔ نادرست را اصلاح کن.
پاسخ
«ظبط» نادرست و «ضبط» درست است؛ ترکیب درست «نظم و ضبط» است.
سؤال ۴: معنا تعیینکننده است
کدام واژه جمله را کامل میکند؟ «پزشک دربارهٔ ... دارو توضیح داد.» (عوارض / اعراض)
پاسخ
«عوارض» درست است؛ در این جمله منظور پیامدهای جانبی داروست.
سؤال ۵: شکل واژه
صورت درست را بنویس: «دانشآموزان با یکدیگر (همکاری / هم کاری) کردند.»
پاسخ
«همکاری» در این کاربرد یک واژه است و پیوسته نوشته میشود.
سؤال ۶: اصلاح دو خطا
دو غلط را پیدا کن: «گزارش حاظر، حاصل زحمات اعضای هیعت علمی است.»
پاسخ
«حاضر» و «هیئت» درستاند. جملهٔ اصلاحشده: «گزارش حاضر، حاصل زحمات اعضای هیئت علمی است.»
سؤال ۷: انتخاب معنایی
شکل درست را انتخاب کن: «او با حفظ (حرمت / هرمت) دیگران نظرش را بیان کرد.»
پاسخ
«حرمت» درست است و در این بافت معنای احترام و حریم دارد.
سؤال ۸: بازنویسی دقیق
عبارت «تاثیر مطالعهٔ پیوسته» را با املای معیار بازنویسی کن.
پاسخ
«تأثیر مطالعهٔ پیوسته». همزهٔ واژهٔ «تأثیر» باید نوشته شود.
سؤال ۹: تشخیص واژهٔ درست
«معلم از دانشآموز خواست متن را با صدای بلند (قرائت / قرائتّ) کند.»
پاسخ
«قرائت» درست است و تشدید افزوده در گزینهٔ دوم جایی ندارد.
سؤال ۱۰: ساخت جمله
با واژهٔ «مسئولیت» جملهای بنویس که معنای آن روشن باشد.
نمونه پاسخ
«پذیرفتن مسئولیت، نخستین گام برای جبران اشتباه بود.» شکل واژه و کاربرد معنایی آن هر دو باید درست باشند.
جدول خودتصحیح
| نوع سؤال | امتیاز |
|---|---|
| هشت پاسخ کوتاه؛ هرکدام ۲ نمره | ۱۶ |
| اصلاح دو خطا در سؤال ۶ | ۲ |
| شکل و کاربرد درست در سؤال ۱۰ | ۲ |
واژههای خطادار را در یک دفترچه همراه با جمله نگه دار؛ فهرست واژهٔ تنها، سرنخ معنایی را حذف میکند. روش مرور در راهنمای املای فارسی آمده است.