محورهای مقایسه
هدف، تعداد تقسیم، همانندسازی پیشین، رفتار همتاها، تعداد یاختههای حاصل، وضعیت مجموعهٔ کروموزومی و شباهت ژنتیکی را در ستونهای جدا نگه دار.
در این مرحله «کروموزومهای همتا» جدا میشوند یا «کروماتیدهای خواهری»؟
سؤال ۱: تعداد تقسیم
پس از یک بار همانندسازی DNA، در میتوز و میوز چند تقسیم یاختهای رخ میدهد؟
پاسخ: میتوز یک تقسیم و میوز دو تقسیم پیاپی دارد.
سؤال ۲: تعداد یاختههای حاصل
از یک یاختهٔ آغازین، در الگوی معمول میتوز و میوز چند یاخته حاصل میشود؟
پاسخ: میتوز معمولاً دو و میوز معمولاً چهار یاخته ایجاد میکند.
سؤال ۳: جفتشدن همتاها
جفتشدن کروموزومهای همتا ویژگی کدام فرایند است؟
پاسخ: ویژگی میوز، بهویژه بخش آغازین تقسیم نخست است؛ در میتوز چنین جفتشدنی محور معمول تقسیم نیست.
سؤال ۴: جدایی در تقسیم نخست میوز
در جدایی اصلی میوز I، چه ساختارهایی از هم دور میشوند؟
پاسخ: کروموزومهای همتا از هم جدا میشوند؛ کروماتیدهای خواهری هر کروموزوم هنوز با هم باقی میمانند.
سؤال ۵: جدایی کروماتیدها
جدایی کروماتیدهای خواهری در کدام بخشها رخ میدهد؟
پاسخ: در میتوز و در تقسیم دوم میوز رخ میدهد.
سؤال ۶: کاهش مجموعهٔ کروموزومی
چرا میوز را تقسیم کاهشی مینامند؟
پاسخ: با جدایی همتاها در تقسیم نخست، تعداد مجموعههای کروموزومی در یاختههای حاصل نسبت به یاختهٔ آغازین کاهش مییابد.
سؤال ۷: تنوع ژنتیکی
دو سازوکار مرتبط با میوز که میتوانند ترکیبهای ژنتیکی متفاوت بسازند نام ببرید.
پاسخ: نوترکیبی میان کروموزومهای همتا و آرایش مستقل جفتهای همتا میتوانند ترکیبهای متفاوت ایجاد کنند.
سؤال ۸: همانندسازی میان دو تقسیم
آیا میان میوز I و میوز II همانندسازی کامل دیگری از DNA انجام میشود؟
پاسخ: خیر؛ همانندسازی پیش از آغاز میوز انجام شده و میان دو تقسیم تکرار نمیشود.
سؤال ۹: کاربرد میتوز
چرا میتوز برای رشد و ترمیم مناسب است؟
پاسخ: یاختههای حاصل معمولاً اطلاعات ژنتیکی و تعداد مجموعهٔ کروموزومی سازگار با یاختهٔ مادر را حفظ میکنند و برای افزایش شمار یاختهها مناسباند.
سؤال ۱۰: اصلاح جمله
جملهٔ «در میوز I کروماتیدهای خواهری جدا میشوند» را اصلاح کنید.
پاسخ: در میوز I کروموزومهای همتا جدا میشوند؛ جدایی کروماتیدهای خواهری در میوز II رخ میدهد.
چطور خودتصحیح کنی؟
برای هر پاسخ سه واژه را کنترل کن: «همتا»، «خواهری» و «مجموعهٔ کروموزومی». شکل هر مرحله را با دو جفت کروموزوم ساده رسم کن و چیزی را که جدا میشود با پیکان نشان بده.