دو مسیر حل
در «هذا کتابٌ»، هذا به کتاب مفرد مذکر نزدیک اشاره میکند. در «أینَ الکتابُ؟»، أین پاسخ مکانی میخواهد.
اشاره: جنس، شمار، دوری/نزدیکی | استفهام: انسان، چیز، زمان، مکان، چگونگی یا تعداد
سؤال ۱: اشارهٔ نزدیک
در «هذا الطالبُ مجتهدٌ»، اسم اشاره و مرجع آن را مشخص کنید.
پاسخ: هذا اسم اشاره و الطالبُ مرجع مفرد مذکر آن است.
سؤال ۲: مؤنث نزدیک
جای خالی را کامل کنید: «... الشجرةُ جمیلةٌ».
پاسخ: هذهِ الشجرةُ جمیلةٌ؛ شجرة مفرد مؤنث است.
سؤال ۳: جمع عاقل
«هؤلاءِ الطلابُ» را ترجمه و هماهنگی را توضیح دهید.
پاسخ: «این دانشآموزان»؛ هؤلاء برای جمع عاقل نزدیک آمده است.
سؤال ۴: اشارهٔ دور
برای «آن دختر» کدام ترکیب مناسب است؟
پاسخ: تلکَ البنتُ؛ تلک برای مفرد مؤنث دور است.
سؤال ۵: پرسش از انسان
در «مَن هذا الرجلُ؟» اسم استفهام چه نوع پاسخی میخواهد؟
پاسخ: «مَن» دربارهٔ انسان میپرسد؛ پاسخ میتواند نام یا هویت شخص باشد.
سؤال ۶: پرسش از مکان
به «أینَ تسکنُ؟» پاسخی همنوع بدهید.
پاسخ: نمونه: أسکنُ فی طهرانَ؛ پاسخ باید مکان را بیان کند.
سؤال ۷: زمان و چگونگی
تفاوت «متى تسافرُ؟» و «کیفَ تسافرُ؟» چیست؟
پاسخ: متى زمان سفر و کیف چگونگی سفر را میپرسد.
سؤال ۸: پرسش تعداد
در «کم کتابًا قرأتَ؟»، پاسخ چه نوع اطلاعاتی دارد؟
پاسخ: تعداد کتابها؛ مثلاً «قرأتُ ثلاثةَ کتبٍ».
سؤال ۹: یافتن خطا
دانشآموز به «لماذا تدرسُ؟» پاسخ «فی المدرسة» داده است. خطا چیست؟
پاسخ: لماذا علت میخواهد، اما پاسخ دادهشده مکان است؛ پاسخ مناسب مانند «طلبًا للعلم» علت را بیان میکند.
سؤال ۱۰: مرجع در بافت
در «رأیتُ سیارةً جدیدةً. هذهِ سریعةٌ»، «هذه» به چه چیزی برمیگردد؟
پاسخ: به «سیارة»؛ مؤنثبودن اسم اشاره این پیوند را تأیید میکند.
چطور خودتصحیح کنی؟
اگر واژه اشارهای است، مرجع و جنس و شمارش را زیر آن بنویس. اگر پرسشی است، کنار آن نوع پاسخ را ثبت کن و بررسی کن پاسخ واقعاً همان اطلاعات را داده باشد.