روش تشخیص
در «درستُ طلبًا للنجاح»، عبارت «طلبًا» علت درسخواندن را بیان میکند. سؤال «لماذا درست؟» را از فعل بپرس.
مفعول مطلق: چگونه یا چندبار و همریشه | مفعوللأجله: چرا و علت
سؤال ۱: تشخیص علت
در «درستُ طلبًا للنجاحِ»، مفعوللأجله چیست؟
پاسخ: «طلبًا»؛ علت درسخواندن را بیان میکند.
سؤال ۲: پرسش لماذا
برای یافتن مفعوللأجله چه پرسشی از فعل میکنیم؟
پاسخ: «لماذا؟» یا «چرا؟».
سؤال ۳: سفر برای علم
در «سافرتُ طلبًا للعلمِ»، نقش طلبًا چیست؟
پاسخ: مفعوللأجله منصوب؛ انگیزهٔ سفر را توضیح میدهد.
سؤال ۴: احترام
«قمتُ احترامًا للمعلّمِ» را ترجمه و نقشگذاری کنید.
پاسخ: «برای احترام به معلم برخاستم.» احترامًا مفعوللأجله است.
سؤال ۵: خوف
در «هربَ الطفلُ خوفًا»، چرا خوفًا مفعوللأجله است؟
پاسخ: ترس علت فرار را بیان میکند و پاسخ «چرا فرار کرد؟» است.
سؤال ۶: تمایز با مطلق
در «شکرتُهُ شکرًا»، آیا شکرًا مفعوللأجله است؟
پاسخ: خیر؛ مصدر همریشه برای تأکید فعل است و مفعول مطلق محسوب میشود.
سؤال ۷: جار و مجرور علت
در «ذهبتُ للعلمِ»، آیا «للعلم» منصوب است؟
پاسخ: خیر؛ لام حرف جر و العلم اسم مجرور است، هرچند عبارت میتواند معنای علت بدهد.
سؤال ۸: حرکت
مفعوللأجله در الگوی ساده چه اعرابی دارد؟
پاسخ: منصوب است.
سؤال ۹: ساخت جمله
با «محبّةً» جملهای بسازید که علت انجام کار را برساند.
پاسخ: نمونه: ساعدتُهُ محبّةً للخیرِ.
سؤال ۱۰: آزمون معنایی
اگر مصدر منصوب پاسخ «چگونه؟» بدهد و همریشهٔ فعل باشد، احتمالاً چه نقشی دارد؟
پاسخ: مفعول مطلق بیان نوع، نه مفعوللأجله.
چطور خودتصحیح کنی؟
از فعل «چرا؟» بپرس، پیوند علتی را در ترجمه بنویس و سپس حرکت نصب را کنترل کن. اگر مصدر همریشه و توصیفکنندهٔ خود فعل است، نقش مفعول مطلق را دوباره بررسی کن.