استدلال را به مقدمات و نتیجه بشکن
هر ادعا را در یک سطر بنویس و واژههای نتیجهساز را پیدا کن. اگر ترتیب متن با ترتیب منطقی متفاوت است، آن را بازچینی کن تا معلوم شود چه جملههایی نقش دلیل و کدام جمله نقش نتیجه دارند.
صدق را برای هر گزاره مستقل بسنج
صدق یا کذب به محتوای یک گزاره مربوط است. هر مقدمه و نتیجه را جدا بررسی کن و «مورد قبول بودن نتیجه» را جای بررسی کل استدلال نگذار.
مقدمهها و نتیجه: صدق یا کذب بر اساس داده | کل استدلال: معتبر یا نامعتبر بر اساس ساختار
اعتبار را با فرض صدق مقدمات بیازما
برای بررسی ساختار، فرض کن همهٔ مقدمات پذیرفته شدهاند. سپس بپرس آیا هنوز میتوان نتیجه را نپذیرفت. اگر حالتی با مقدمات درست و نتیجهٔ نادرست ممکن باشد، پیوند استنتاجی نقص دارد.
نتیجهٔ درست، اعتبار را تضمین نمیکند
ممکن است نتیجه بهطور مستقل درست باشد اما از دلیلهای ارائهشده به دست نیاید. در پاسخ نشان بده شکاف کجاست یا حالتی بساز که مقدمات حفظ شوند و نتیجه دنبال نشود.
مقدمهٔ نادرست، ساختار را خودکار نامعتبر نمیکند
اعتبار رابطهٔ صوری میان جملههاست. یک الگوی استنتاج میتواند نتیجه را از مقدماتش بهدرستی نتیجه دهد، حتی اگر دربارهٔ صدق محتوای یکی از مقدمات مسئله وجود داشته باشد.
صورت و محتوا را با نمادهای ساده جدا کن
عبارتهای موضوعی را موقتاً با A، B یا جملههای کوتاه جایگزین کن و اسکلت استدلال را ببین. سپس به متن اصلی برگرد و داوری محتوایی را جداگانه انجام بده.
مثال نقض ساختاری بساز
برای نشاندادن نامعتبر بودن، همان شکل استدلال را با محتوایی تازه بساز که مقدماتش پذیرفتنی و نتیجهاش نادرست باشد. مثال باید ساختار را حفظ کند؛ تغییر رابطهٔ جملهها آزمون معتبری نیست.
اعتبار و استحکام را در پاسخ مخلوط نکن
اگر سؤال هم ساختار و هم صدق مقدمات را میسنجد، دو حکم جدا بنویس و سپس نتیجهٔ ترکیبی را مطابق اصطلاح درسی بیان کن. بدون بررسی مقدمات، از اعتبار به صدق نتیجه نپر.
قیاس را با همین دو لایه کنترل کن
ابتدا شکل ارتباط حدها و مقدمات را بررسی کن، سپس سراغ محتوای جملهها برو. برای ساخت قیاس از راهنمای قیاس و برای قضیههای حملی از قضیهٔ حملی و سور استفاده کن.
پاسخ را با حکم و شاهد ببند
بنویس کدام گزاره صادق یا کاذب است و چرا؛ سپس معتبر یا نامعتبر بودن کل استدلال را با ساختار یا حالت نقض توضیح بده. واژههای داوری را به موضوع درست نسبت بده.