۲۰ امتحان نهایی / فیزیک · نور
کانون، پرتو، تصویر

آینهٔ کروی؛
اول شکل و قرارداد علامت را بساز، بعد رابطه را حل کن

یک پاسخ عددی بدون مشخص‌کردن نوع آینه، جای جسم و قرارداد علامت قابل اعتماد نیست. محور اصلی، رأس، کانون و مرکز را رسم کن و ویژگی تصویر را با پرتوها پیش‌بینی کن.

نوع آینه را از سطح بازتابنده تشخیص بده

مشخص کن سطح بازتابنده به داخل یا بیرون انحنا دارد و کانون واقعی یا مجازی در کدام سمت قرار می‌گیرد. شکل ظاهری کمان بدون هاشور یا نشانه ممکن است کافی نباشد.

محور، رأس، کانون و مرکز را علامت بزن

نقاط اصلی را با فاصله‌های متناسب روی محور قرار بده. رابطهٔ هندسی میان شعاع و فاصلهٔ کانونی را مطابق چارچوب کتاب کنترل کن.

کارت حل آینه

نوع آینه ← قرارداد علامت ← جای جسم ← رسم دو پرتو ← پیش‌بینی تصویر ← رابطه ← بزرگنمایی ← کنترل شکل

دو پرتو مستقل برای تصویر کافی بساز

از رأس جسم، دو پرتو اصلی با قواعد متفاوت رسم کن. محل برخورد پرتوهای بازتابی یا امتداد آن‌ها مکان تصویر را نشان می‌دهد.

پرتو موازی و کانونی را جابه‌جا نکن

پرتوی موازی محور پس از بازتاب مسیر مرتبط با کانون دارد و مسیر معکوس نیز طبق اصل برگشت‌پذیری بررسی می‌شود. جهت پیکان‌ها را روی هر بخش بگذار.

تصویر واقعی و مجازی را از پرتوها بفهم

برخورد واقعی پرتوهای بازتابی با تقاطع امتدادهای پشت آینه متفاوت است. نوع خط و سمت تصویر را در شکل مشخص کن.

قرارداد علامت را ابتدای محاسبه بنویس

فاصلهٔ جسم، تصویر و کانون را طبق قرارداد همان کتاب علامت‌گذاری کن. استفاده از رابطه بدون اعلام قرارداد، خطای علامت را پنهان می‌کند.

رابطهٔ آینه را مرحله‌ای حل کن

داده‌ها را با واحد یکسان جای‌گذاری و مجهول را جبری جدا کن. مقدار منفی را بلافاصله حذف نکن؛ آن را بر اساس قرارداد تفسیر کن.

بزرگنمایی را به اندازه و جهت وصل کن

علامت و اندازهٔ بزرگنمایی اطلاعات متفاوتی می‌دهند. نتیجه را به مستقیم یا وارونه و بزرگ‌تر یا کوچک‌تر بودن تصویر ترجمه کن.

حالت‌های ویژه را با شکل مرور کن

جابه‌جایی جسم نسبت به کانون و مرکز می‌تواند محل و ویژگی تصویر را تغییر دهد. به‌جای حفظ جدول، چند جای شاخص را با دو پرتو بازسازی کن.

عدد و رسم را دوطرفه کنترل کن

سمت، نوع و اندازهٔ تصویر در محاسبه باید با شکل سازگار باشد. برای اصول رسم نور به نور و عدسی و برای پاسخ مرحله‌ای به نمونه سؤال فیزیک برو.

مسیرهای مرتبط

مهارت‌های مکمل

نور و عدسی شکست نور نمونه سؤال فیزیک