۱۰ نمونه سؤال مضارع منصوب و مجزوم؛
عامل را پیدا کن و بعد به پایان فعل نگاه کن

روش سه‌مرحله‌ای

در «لن أذهبَ»، لن عامل نصب و فتحه علامت آن است. در «لم أذهبْ»، لم عامل جزم و سکون علامت آن است.

سؤال ۱: نصب با لن

حالت و علامت «أکتبَ» را در «لن أکتبَ الجوابَ» تعیین کنید.

پاسخ: منصوب به‌سبب «لن» و علامت آن فتحه است.

سؤال ۲: جزم با لم

چرا «یذهبْ» در «لم یذهبْ علیٌّ» ساکن شده است؟

پاسخ: «لم» عامل جزم است و سکون علامت جزم فعل صحیح‌الآخر است.

سؤال ۳: نصب با أنْ

در «أریدُ أنْ أنجحَ»، عامل نصب و فعل منصوب را مشخص کنید.

پاسخ: أنْ عامل نصب و أنجحَ فعل مضارع منصوب است.

سؤال ۴: لا نهی

«لا تُهمِلْ واجبَکَ» را ترجمه و حالت فعل را بنویسید.

پاسخ: «تکلیفت را رها نکن.» تُهمِلْ به‌سبب لا نهی مجزوم است.

سؤال ۵: تفاوت لا نفی و لا نهی

چرا فعل در «لا یَکسَلُ المجتهدُ» مجزوم نیست؟

پاسخ: لا در این جمله خبر را نفی می‌کند و نهی خطاب به مخاطب نیست؛ بنابراین عامل جزم نیست.

سؤال ۶: حذف نون در نصب

صورت درست را کامل کنید: «لن ... الدرسَ» از فعل «تکتبون».

پاسخ: لن تکتبوا الدرسَ؛ فعل از افعال خمسه و علامت نصب آن حذف نون است.

سؤال ۷: حذف نون در جزم

در «لا تَلعَبوا فی الصّفِّ»، علامت جزم چیست؟

پاسخ: حذف نون؛ صورت رفع فعل «تلعبون» است.

سؤال ۸: لام امر

حالت «یَکتبْ» را در «لِیَکتبْ جوابَهُ» تعیین کنید.

پاسخ: مجزوم به‌سبب لام امر و علامت آن سکون است.

سؤال ۹: مقایسهٔ معنا و حرکت

«لن یرجعَ» و «لم یرجعْ» چه تفاوتی دارند؟

پاسخ: اولی نفی آینده و منصوب با لن است؛ دومی نفی گذشته و مجزوم با لم.

سؤال ۱۰: یافتن خطا

در عبارت «لم یکتبَ»، فتحهٔ پایان فعل درست است؟

پاسخ: خیر؛ در این فعل صحیح‌الآخر باید گفت «لم یکتبْ»، زیرا لم آن را مجزوم می‌کند.

چطور خودتصحیح کنی؟

عامل را دایره بکش، حالت نصب یا جزم را بنویس و سپس نوع فعل را بررسی کن: صحیح‌الآخر، معتل یا از افعال خمسه. علامت را فقط پس از این سه تشخیص ثبت کن.