قالب کاربردی: «در جامعه یا موقعیت ...، تغییر یا تفاوتِ ... چه رابطهای با ... دارد؟».
۱. مطالعه
موضوع: زمان مطالعه و یادآوری. یک سؤال پژوهشی بنویس.
پاسخ
در دانشآموزان یک پایه، مدت مطالعهٔ روزانه چه رابطهای با تعداد واژههای درست یادآوریشده پس از یک روز دارد؟
۲. وقفه
موضوع: وقفهٔ کوتاه میان مطالعه. سؤال قابل آزمایش بساز.
پاسخ
آیا دانشآموزانی که در یک مطالعهٔ ۶۰ دقیقهای دو وقفهٔ پنجدقیقهای دارند، در آزمون یکسان نمرهٔ متفاوتی از گروه بدون وقفه میگیرند؟
۳. نور و گیاه
موضوع: نور و رشد گیاهچه. سؤال پژوهشی دقیق بنویس.
پاسخ
در گیاهچههای همگونه و همسن، سه سطح شدت نور طی هفت روز چه اثری بر افزایش طول ساقه دارد؟
۴. دما و واکنش
موضوع: دمای محلول و سرعت واکنش. سؤال بنویس.
پاسخ
با ثابتبودن غلظت و حجم، تغییر دمای محلول چه اثری بر زمان رسیدن واکنش به نشانهٔ پایانی دارد؟
۵. حملونقل
موضوع: فاصله از ایستگاه و زمان سفر. سؤال بنویس.
پاسخ
برای ساکنان یک محله و مقصد یکسان، فاصلهٔ خانه تا ایستگاه چه رابطهای با زمان کل سفر صبحگاهی دارد؟
۶. مشارکت کلاس
موضوع: مشارکت در تدوین قانون و رعایت آن. سؤال بنویس.
پاسخ
آیا میزان رعایت یک قاعده در کلاسهایی که دانشآموزان در تدوین آن مشارکت کردهاند با کلاسهای بدون مشارکت تفاوت دارد؟
۷. اندازهٔ قلم
موضوع: اندازهٔ قلم و خواندن. سؤال بیطرف بنویس.
پاسخ
تغییر اندازهٔ قلم در یک متن ثابت چه اثری بر زمان خواندن و تعداد پاسخهای درست خوانندگان دارد؟
۸. عنوان سوگیرانه
پرسش ضعیف: چرا روش عالی مرور فاصلهدار همه را موفق میکند؟ آن را اصلاح کن.
پاسخ
در دانشآموزان این پایه، مرور فاصلهدار در مقایسه با مرور فشرده چه اثری بر نمرهٔ آزمون یکسان دارد؟ واژههای ارزشی و تعمیم قطعی حذف شدند.
چطور خودتصحیح کنی؟
موضوع، متغیر مستقل، پیامد سنجیدنی، جامعه و بازه را علامت بزن. واژههای جهتدهنده مانند «عالی» و ادعای قطعی را حذف کن.