نمونه سؤال طراحی آزمایش؛
فقط یک عامل را تغییر بده و پیامد را بسنج

گیاهچه‌های هم‌گونه و هم‌اندازه را تصادفی به سه شدت نور تقسیم کن؛ آب، خاک، دما و زمان ثابت باشد و افزایش طول طی هفت روز با روش یکسان سنجیده و هر گروه تکرار شود.

مخلوط‌های هم‌حجم و هم‌غلظت را در دماهای تعیین‌شده قرار بده؛ زمان رسیدن به نشانهٔ پایانی یکسان را اندازه بگیر و آزمایش را چند بار تکرار کن.

افراد را تصادفی به مطالعهٔ ۴۰ دقیقه‌ای با یک وقفه و بدون وقفه تقسیم کن؛ متن، زمان کل و آزمون یکسان باشد و تعداد پاسخ درست مقایسه شود.

جرم برابر از قطعه و پودر همان ماده را با محلول یکسان واکنش بده؛ حجم، غلظت و دما ثابت و زمان پایان یا حجم گاز در زمان‌های برابر اندازه‌گیری شود.

نسخه‌های یکسان متن با اندازه‌های قلم متفاوت آماده کن، ترتیب نسخه‌ها را میان افراد جابه‌جا کن، فاصلهٔ دید و دستگاه ثابت باشد و زمان و درک مطلب سنجیده شود.

همان جسم را با سرعت آغازین یکسان روی سطوح مختلف رها کن؛ شیب، جرم و نقطهٔ شروع ثابت و مسافت تا توقف چند بار اندازه‌گیری شود.

دو دوره یا گروه مشابه با و بدون برنامهٔ تشویق مقایسه شوند؛ تعریف رعایت، مدت مشاهده و ثبت‌کننده یکسان و درصد رفتارهای مطابق معیار محاسبه شود.

برای هر شرایط چند گیاه هم‌گونه و هم‌اندازه به‌کار ببر، تخصیص تصادفی انجام بده، آب و دما را ثابت و رشد اولیه و نهایی را با روش یکسان ثبت کن.