۲۰ امتحان نهایی / مهارت هندسه
شکاف، خط، قضیه

رسم کمکی؛
هر خط تازه باید یک رابطهٔ قابل استفاده بسازد

رسم کمکی تزئین شکل نیست. فرض و حکم را مقایسه کن، قضیهٔ مورد نیاز را پیدا کن و فقط خطی را اضافه کن که شرط آن قضیه را ایجاد یا آشکار می‌سازد.

فرض و حکم را دو ستون کن

همهٔ برابری‌ها، توازی‌ها، زاویه‌ها و نقاط معلوم را در ستون فرض بنویس و نتیجهٔ دقیق را در ستون حکم. شکاف میان این دو ستون تعیین می‌کند چه رابطه‌ای باید ساخته شود.

از حکم یک گام عقب برو

بپرس برای اثبات حکم چه قضیه‌ای کافی است و آن قضیه به چه داده‌ای نیاز دارد. دادهٔ گمشده هدف رسم کمکی است. بدون این پرسش، افزودن خط‌ها فقط شکل را شلوغ می‌کند.

کارت تصمیم رسم

حکم ← قضیهٔ ممکن ← شرط گمشده ← خط پیشنهادی ← رابطهٔ تازه ← مسیر تا حکم

دو نقطه را برای ساخت مثلث وصل کن

اگر داده‌های طول و زاویه پراکنده‌اند، یک پاره‌خط می‌تواند آن‌ها را در دو مثلث قابل مقایسه جمع کند. پس از رسم، مشخص کن ضلع مشترک یا زاویه‌های حاصل چگونه به هم‌نهشتی یا تشابه کمک می‌کنند.

خط را برای آشکارکردن زاویه امتداد بده

امتداد یک ضلع می‌تواند زاویهٔ خارجی، زاویه‌های مجاور یا رابطه با خط دیگر را آشکار کند. امتداد را با نام نقاط تازه مشخص کن و هر زاویهٔ حاصل را با دلیل بنویس.

موازی را برای انتقال زاویه یا نسبت بساز

رسم خط موازی زمانی مفید است که زاویه‌های متناظر یا داخلی و نسبت‌های حاصل از قضیه‌ای مشخص مورد نیاز باشند. نام قضیه و شرط توازی را در مسیر اثبات صریح نگه دار.

عمود را برای فاصله یا مثلث قائم ایجاد کن

اگر حکم به فاصله، ارتفاع یا روابط مثلث قائم مربوط است، پای عمود می‌تواند ساختار مناسب بسازد. مشخص کن عمود از کدام نقطه بر کدام خط رسم شده و این کار چه دادهٔ تازه‌ای می‌دهد.

شعاع را به نقطهٔ تماس یا دایره وصل کن

در سؤال دایره، اتصال مرکز به نقطهٔ روی دایره شعاع‌های برابر یا رابطهٔ عمود با مماس را آشکار می‌کند. هر اتصال را با تعریف شعاع و جایگاه نقطه توجیه کن.

شکل متقارن را با بازتاب یا نیمساز بررسی کن

اگر داده‌ها دربارهٔ برابری فاصله یا زاویه‌اند، نیمساز یا عمودمنصف ممکن است رابطه را سازمان دهد. ابتدا شرط‌های آن را در شکل پیدا کن و خط را فقط بر اساس ظاهر متقارن رسم نکن.

رسم پیشنهادی را با آزمون خروجی بسنج

بعد از افزودن خط بپرس چه گزارهٔ تازه‌ای می‌توانی فوراً بنویسی. اگر هیچ برابری، زاویه، نسبت یا شکل شناخته‌شده‌ای ایجاد نشده، رسم احتمالاً به شکاف اصلی پاسخ نمی‌دهد.

ساخت را از دادهٔ مسئله جدا علامت بزن

آنچه خودت رسم کرده‌ای دادهٔ اثبات‌نشده نیست. وجود خط را می‌توان ساخت، اما ویژگی‌هایش باید از روش ساخت یا قضیه نتیجه شوند. برای چارچوب دلیل از اثبات هندسه و برای شکل‌های خاص از چهارضلعی‌های خاص کمک بگیر.