۲۰ امتحان نهایی / نمونه سؤال جغرافیا
۱۰ سؤال · پاسخ تشریحی

نمونه سؤال جغرافیا؛
هر پاسخ را به نشانهٔ نقشه یا داده وصل کن

این داده‌ها و سؤال‌ها برای تمرین تألیف شده‌اند و برگهٔ رسمی نیستند. در پاسخ محاسباتی واحد را بنویس و در تحلیل نقشه یا نمودار، شاهد مشخص را کنار نتیجه قرار بده.

10×

روش اجرای آزمونک

برای هر سؤال عنوان، داده، جهت، واحد و خواسته را جدا کن. پاسخ را بدون کلید بنویس و بعد خطا را به محاسبه، جهت، خواندن راهنما یا تفسیر نسبت بده.

معیار تمرین

عنوان و راهنما | جهت | داده و واحد | محاسبه | شاهد | رابطهٔ علت و پیامد | نتیجه

۱. مقیاس نقشه

سؤال: مقیاس نقشه 1:100000 است. فاصلهٔ دو نقطه روی نقشه ۳ سانتی‌متر است. فاصلهٔ واقعی را بیابید.

پاسخ پیشنهادی

هر سانتی‌متر برابر ۱۰۰۰۰۰ سانتی‌متر یا ۱ کیلومتر است؛ پس فاصلهٔ واقعی ۳ کیلومتر می‌شود.

۲. مختصات جغرافیایی

سؤال: نقطه‌ای در ۳۰ درجهٔ شمالی و ۵۰ درجهٔ شرقی قرار دارد. عرض، طول و نیم‌کره‌های آن را مشخص کنید.

پاسخ پیشنهادی

عرض ۳۰ درجه شمالی، طول ۵۰ درجه شرقی؛ نقطه در نیم‌کرهٔ شمالی و شرقی است.

۳. اختلاف زمان

سؤال: بدون محاسبهٔ عددی توضیح دهید مکان شرقی‌تر نسبت به مکان غربی‌تر از نظر زمان محلی جلوتر است یا عقب‌تر.

پاسخ پیشنهادی

در مدل زمان محلی مبتنی بر طول جغرافیایی، مکان شرقی‌تر جلوتر است؛ جهت باید پیش از افزودن اختلاف تعیین شود.

۴. منحنی میزان

سؤال: در کدام بخش شیب بیشتر است: جایی که منحنی‌های میزان به هم نزدیک‌اند یا دور؟ دلیل بنویسید.

پاسخ پیشنهادی

در بخش نزدیک‌تر، چون تغییر ارتفاع در فاصلهٔ افقی کمتری رخ می‌دهد، شیب بیشتر است.

۵. نمودار اقلیمی

سؤال: بارش ماهانه از ۲۰ به ۶۰ میلی‌متر رسیده است. مقدار افزایش و نسبت آن به مقدار آغازین را محاسبه کنید.

پاسخ پیشنهادی

افزایش ۴۰ میلی‌متر است و نسبت افزایش به مقدار آغازین 40/20=2 یا ۲۰۰ درصد است.

۶. تراکم جمعیت

سؤال: ناحیه‌ای ۲۰۰۰۰ نفر جمعیت و ۱۰۰ کیلومتر مربع مساحت دارد. تراکم حسابی را بیابید.

پاسخ پیشنهادی

جمعیت تقسیم بر مساحت است؛ تراکم ۲۰۰ نفر در هر کیلومتر مربع می‌شود.

۷. هرم سنی

سؤال: پهن بودن بخش پایهٔ یک هرم سنی چه داده‌ای را مستقیماً نشان می‌دهد و چه نتیجه‌ای نیازمند احتیاط است؟

پاسخ پیشنهادی

سهم یا تعداد بیشتر گروه‌های سنی پایین را نشان می‌دهد؛ پیش‌بینی آینده به داده‌ها و فرض‌های دیگری نیز نیاز دارد.

۸. مهاجرت

سؤال: فرصت شغلی مقصد و کمبود آب مبدأ را به عامل جاذبه یا دافعه طبقه‌بندی کنید.

پاسخ پیشنهادی

فرصت شغلی مقصد عامل جاذبه و کمبود آب در مبدأ عامل دافعه است.

۹. شهرنشینی

سؤال: چرا افزایش جمعیت شهری به‌تنهایی علت دقیق آن افزایش را نشان نمی‌دهد؟

پاسخ پیشنهادی

زیرا رشد طبیعی، مهاجرت یا تغییر محدوده و طبقه‌بندی می‌توانند سهم‌های متفاوت داشته باشند و باید دادهٔ تفکیکی بررسی شود.

۱۰. پاسخ نقشه‌ای

سؤال: برای نتیجه‌گیری از یک پیکان روی نقشه چه چهار جزء باید خوانده شود؟

پاسخ پیشنهادی

موضوع پیکان از راهنما، مبدأ، مقصد و جهت یا اندازه‌ای که نمایش می‌دهد.

تحلیل نتیجه

خطاها را به جهت، مقیاس، واحد، نمودار و استدلال تقسیم کن. برای مسیر کلی از راهنمای جغرافیا و برای نقشه از نقشه‌خوانی استفاده کن.